Oszlifowany kryształ niebieskiego topazu

Kamienie szlachetne od wieków stanowią przedmiot pożądania i niedościgniony ideał piękna. Niezwykle rzadkie, emanujące urokiem, urzekające unikalną barwą, o bogatej symbolice – są skarbem podarowanym nam przez Matkę Naturę. Najwięcej emocji budzą bez wątpienia rzadkie i najbardziej kosztowne kamienie szlachetne – diamenty, szafiry, rubiny i szmaragdy. Czym się charakteryzują? Co sprawia, że wybrane minerały możemy zaklasyfikować do kategorii kamieni szlachetnych?

Czym są kamienie szlachetne?

O tym, że dany minerał możemy zaliczyć do grona kamieni szlachetnych, przesądza wiele czynników. Jednym z nich jest pochodzenie – za kamienie szlachetne mogą być uznane wyłącznie minerały pochodzenia naturalnego, a więc niewytworzone przez rękę człowieka. Nawet najpiękniejsze cyrkonie czy syntetyczne szmaragdy, chociaż prezentują się bardzo efektownie, to zawsze będą produktem naśladującym wybrany kamień szlachetny.

Kolejnym czynnikiem decydującym o zaliczeniu minerału do grupy kamieni szlachetnych jest rzadkość jego występowania. Te najbardziej unikatowe, które nie są powszechnie dostępne w przyrodzie, stanowią przedmiot pożądania i są tak bardzo cenione przez jubilerów oraz koneserów biżuterii. Unikatowość kamieni szlachetnych jest ściśle powiązana z miejscem ich występowania – często są wydobywane na dużych głębokościach, nawet ponad 1000 m pod powierzchnią Ziemi.

Kamienie szlachetne charakteryzują się również silnym połyskiem, a ich struktura jest czysta, niezmącona skazami, zmętnieniami, rysami oraz innymi niedoskonałościami. Są także bardzo trwałe i twarde – odznaczają się twardością powyżej 7 w skali Mohsa. Cechują się też dużą odpornością na uszkodzenia mechaniczne oraz działanie czynników zewnętrznych, np. wysokiej temperatury. Mogą być bezbarwne lub zachwycać niezwykłymi kolorami, które podkreśla odpowiedni szlif.

Przegląd kamieni szlachetnych

Naturalny diament osadzony w kimberlicie

Diament (brylant)

„Diamenty są najlepszym przyjacielem kobiety” – śpiewała przed laty Marylin Monroe. Nazwa diamentu pochodzi od starogreckiego „adamas”, co oznacza niezniszczalny, niepokonany i doskonale odzwierciedla jego specyfikę. To najtwardszy minerał występujący w naturze. Bogate i wartościowe złoża diamentów znajdują się między innymi w południowej Afryce, Brazylii, Indiach, Australii czy Rosji. Do najsłynniejszych diamentów należy Cullinan o masie 3106 karatów czy Excelsior – 995,2 karata. Oszlifowany diament to brylant.

Od kilkuset lat pierścionki z diamentami lub brylantami wręczane są jako symbol miłości narzeczonych. Pierścionek z brylantem to tradycyjny podarunek przekazywany narzeczonej przez przyszłego męża z okazji zaręczyn.

Nieoszlifowany kryształ naturalnego szafiru

Szafir

Szafir to wyjątkowo ceniony kamień szlachetny. Jego nazwa wywodzi się ze starogreckiego słowa „sappheiros”, co oznacza lazuryt. Występuje jako minerał przezroczysty, chociaż istnieją też inne odmiany – biała, bezbarwna, purpurowa, fioletowa, zielona, jasnoróżowa czy jasnoniebieska. Najbardziej cenione w jubilerstwie są odmiany chabrowe oraz granatowe, które doskonale komponują się ze złotem. Szafiry występują w skałach magmowych na Sri Lance, w Kambodży, Indiach, Australii, Rosji, Republice Południowej Afryki, ale również w Polsce – na Dolnym Śląsku.

Naturalny, nieoszlifowany rubin

Rubin

Rubin charakteryzuje się intensywną czerwoną barwą, która może przybierać odcień od różowego aż do krwistoczerwonego. Najbardziej ceniona barwa rubinu to intensywna czerwień o niebieskim odcieniu, tzw. gołębia krew. Jego nazwa pochodzi od łacińskiego „ruber” – czerwony. Rubin to odmiana korundu, czyli jednego z najtwardszych minerałów. Występuje na Sri Lance, w Kambodży, Wietnamie, Australii, Kenii, a dawniej również w Polsce. Jednym z najsłynniejszych okazów jest Liberty Bell Ruby o masie 8500 karatów – największy wydobyty rubin, który został odkryty w 1950 roku w Afryce. Wyrzeźbiono go na kształt historycznego Dzwonu Wolności – symbolu walki o niepodległość Stanów Zjednoczonych.

Biżuteria z rubinami cieszy się niesłabnącą popularnością wśród pań oraz panów. Rubiny często osadzane są w męskich sygnetach, damskich pierścionkach oraz naszyjnikach. Często poszukiwane są także kolczyki z rubinem, które stanowią niezwykle elegancki dodatek.

Zielone kryształy nieoszlifowanych szmaragdów

Szmaragd

Kamień szlachetny, który hipnotyzuje szlachetnym, zielonym zabarwieniem to właśnie szmaragd. Jego nazwa pochodzi od łacińskiego „smaragdus”, co oznacza zielony klejnot. Wydobywany ze skał metamorficznych, występuje w Kolumbii, Brazylii, Egipcie, Austrii, Norwegii i Indiach. Od starożytności wykorzystywany w jubilerstwie. Szmaragdy uchodzą za kruche i wrażliwe minerały, dlatego ich obróbka wymaga wyjątkowej staranności. Do najsłynniejszych egzemplarzy należy między innymi wydobyty w Kolumbii Duke of Devonshire Emerald o masie 1383 karatów.